Een bloedvlek in je shirt, laken of bank is vervelend, maar vaak goed te verwijderen als je snel en koel werkt. Bloed is een eiwitvlek, en warm water laat dat eiwit stollen. Daardoor zet de vlek zich vast in de vezels. Bloedvlekken verwijderen begint daarom bijna altijd met koud water en deppen in plaats van wrijven. Pas daarna kies je een middel, zoals ossengalzeep, zout, een vlekkenmiddel met enzymen of zuurstofbleek. Bij een verse vlek in een katoenen shirt is uitspoelen en gewoon wassen soms al genoeg. Wol, zijde, leer en een matras vragen een andere aanpak.
In deze gids lees je waarom koud water zo belangrijk is en hoe je bloed uit kleding haalt, ook uit wit textiel en jeans. Je leest welke middelen volgens fabrikanten en de Consumentenbond wel of niet bij een stof passen, hoe je een opgedroogde vlek aanpakt en hoe je bloed uit een matras of bank haalt zonder alles nat te maken. Waar bronnen elkaar tegenspreken, zetten we beide adviezen naast elkaar. Test elk middel eerst op een onopvallende plek, zoals een binnennaad, de zoom of de onderkant van een kussen.
Waarom gebruik je koud water bij bloedvlekken?
Bloed is een vlek van dierlijke oorsprong, net als ei en melk. In de Consumentengids van mei 2021 schrijft de Consumentenbond dat heet water zulke vlekken sterker laat vastzetten of het materiaal aantast. De vlekkengids van Vanish legt uit dat koud water het bloed losweekt en oplost, terwijl heet water het bloed letterlijk laat koken.
Koud of lauw water?
Over lauw water verschillen de bronnen. De Consumentenbond noemt koud of lauw water, en HEMA spoelt onder koud of lauwwarm water, maar nooit onder warm of heet water. Vanish en HG noemen alleen koud water. Twijfel je, kies dan koud.
Laat de vlek niet opdrogen
Volgens de Consumentenbond gaan bloedvlekken makkelijker weg zolang ze nog nat zijn. Werk dus meteen en houd warmte bij de vlek weg. Een oude of gefixeerde vlek verdwijnt niet altijd meer helemaal.
Bloed uit kleding verwijderen in vijf stappen
Voor wasbare kleding van katoen of synthetische stof komen de stappen bij HEMA, Vanish, HG en de Consumentenbond grotendeels overeen.
Stap 1: overtollig bloed weghalen
Neem zoveel mogelijk bloed op met ongekleurde tissues of keukenpapier. De Consumentenbond werkt daarbij van de rand van de vlek naar het midden, zodat de vlek niet groter wordt.
Stap 2: koud spoelen vanaf de achterkant
Spoel de vlek onder koud stromend water, het liefst binnenstebuiten, zoals HEMA adviseert. Vanish spoelt aan beide kanten van de stof. Wrijf niet hard, want volgens HG dringt de vlek daardoor dieper in de stof. De Consumentenbond raadt deppen aan, omdat wrijven het oppervlak van kleding kan beschadigen.
Stap 3: de vlek voorbehandelen
Blijft er een kring over, behandel de vlek dan voor de wasbeurt. HEMA wrijft direct na het spoelen ossengalzeep op de vlek, of strooit er een royale hoeveelheid keukenzout over, omdat zout het bloed uit de stof trekt. Hoe je bloed uit kleding met ossengalzeep haalt en hoe lang je de zeep laat intrekken, lees je in de gids ossengalzeep gebruiken.
Stap 4: wassen volgens het etiket
Doe het kledingstuk na het voorbehandelen direct in de was, schrijft HEMA. Spoel een vlekverwijderaar eerst uit, tenzij de verpakking iets anders zegt, adviseert de Consumentenbond. Persil wast jeans daarna op de hoogste temperatuur die het etiket toestaat, terwijl de Consumentenbond heet water bij bloed afraadt. Kijk dus naar de wassymbolen.
Stap 5: controleren voordat je droogt
Kijk na de was of de vlek echt weg is, want volgens Persil kan warmte het verwijderen daarna onmogelijk maken. Zie je nog iets, herhaal dan stap 2 tot en met 4.
Bloed uit wit textiel
Voor witte kleding en lakens noemt Vanish na het koud spoelen een poeder voor de witte was in de wasmachine. Wil je bleken, lees dan eerst het wasetiket. Volgens de Consumentenbond staat op gekleurd textiel dat gebleekt mag worden een driehoekje met de letters Cl.
Bloed uit jeans
Persil dept een verse bloedvlek in jeans met een doekje gedrenkt in koud water, brengt wasmiddel op de vlek aan, laat het kort inwerken en wast de broek. Voor witte denim noemt Persil een universeel wasmiddel, voor gekleurde jeans een colorwasmiddel.
Welk middel past bij welke stof?
Eén vlekverwijderaar voor alle vlekken bestaat niet, schrijft de Consumentenbond. Op het etiket hoort te staan voor welke vlekken een middel bedoeld is en op welke materialen je het niet gebruikt.
Ossengalzeep
Dr. Beckmann noemt bloed bij de vlekken die zijn ossengalzeep aanpakt, ook op bekleding, tapijt en banken. Leer sluit de fabrikant uit. Je maakt vlek en zeep nat, wrijft de zeep in, laat hem kort inwerken en spoelt uit of dept af. Een watertemperatuur noemt Dr. Beckmann niet, dus houd bij bloed het koude water van de andere bronnen aan. De Consumentenbond noemt ossengalzeep vooral voor vet-, vruchten-, wijn- en inktvlekken, en zet bloed daar niet bij. Je vergelijkt ossengalzeep als ossengalzeep in blokvorm en als ossengalzeep in een spray.
Enzymen: twee adviezen
Enzymen breken eiwit af. Dr. Beckmann baseert zijn Vlekkenduivel Bloed & Eiwit op enzymen. Je laat het middel 10 tot 15 minuten inwerken en wast daarna, of je dept niet-wasbare stof na met een vochtige doek. Tapijt, leer en kasjmier sluit de fabrikant uit. HEMA zegt juist dat je nooit zeep met enzymen gebruikt, omdat het bloed dan dieper in de stof kan trekken. Kies je toch een middel met enzymen, volg dan precies het etiket en test eerst.
Zuurstofbleek en vlekkenzout
Het Oxi Action-poeder van Vanish werkt met natriumpercarbonaat, dat actieve zuurstof afgeeft. Vanish noemt het voor gekleurde kleding met bloedvlekken. Gebruik het volgens de fabrikant niet op wol, zijde, leer en suède, test de kleurvastheid, meng het niet met andere middelen en week gekleurde was maximaal een uur. Het poeder kan ernstig oogletsel en huidirritatie veroorzaken. Vlekkenzout en andere middelen zonder ossengal vind je bij de vlekkenverwijderaars voor kleding.
Waterstofperoxide en huismiddelen
HG noemt waterstofperoxide bij een opgedroogde bloedvlek: voorzichtig aanbrengen, laten inwerken en goed naspoelen. Een concentratie of iets over kleurverlies noemt HG niet, dus test het eerst. Meng geen middelen door elkaar, want volgens de Consumentenbond kan dat vervelende reacties geven. HEMA noemt verder melk, soda, kleurloze azijn en groene zeep. Wol en zijde zijn volgens de Consumentenbond gevoelig voor basen zoals ammonia en soda.
| Stof of ondergrond | Aanpak volgens bronnen | Let op |
|---|---|---|
| Katoen en synthetische kleding | Koud spoelen, voorbehandelen met ossengalzeep, zout of vlekkenmiddel, wassen | Niet in de droger zolang de vlek zichtbaar is |
| Wit textiel en lakens | Koud spoelen, daarna een poeder voor de witte was | Eerst het wasetiket lezen voor je bleekt |
| Jeans | Deppen met koud water, wasmiddel op de vlek, wassen | Pas drogen als de vlek weg is |
| Wol, zijde en kasjmier | Wasetiket en fabrikant van het middel volgen | Zuurstofbleek, soda en ammonia vermijden |
| Leer en suède | Advies van de fabrikant van het meubel of kledingstuk | Ossengalzeep, Vlekkenduivel en Oxi Action sluiten leer uit |
| Matras | Deppen met een doek en weinig vocht | Koud of warm water: bronnen verschillen |
| Bank en bekleding | Van buiten naar binnen deppen, middel op een doek | Te nat werken geeft kringen |
Hoe krijg je opgedroogde bloedvlekken eruit?
Een opgedroogde vlek is lastiger, schrijven Beter Bed en HG. Reken op meer tijd, soms meerdere rondes en de kans dat er een lichte kring blijft.
Eerst inweken
Vanish laat een kledingstuk met een ingedroogde vlek ongeveer een uur weken in water met Oxi Action-poeder. Persil laat opgedroogd bloed in jeans een paar minuten weken in koud water met wasmiddel, dept de rest weg en behandelt de vlek voor. De Consumentenbond druppelt een vloeibare vlekverwijderaar langzaam op een ingedroogde vlek. Dat geeft volgens de bond meer kans op succes dan in één keer een grote scheut.
Oud bloed bevat ijzer
Bloed verandert als het ouder wordt. Dr. Beckmann schrijft dat de bestanddelen van een bloedvlek door veroudering veranderen, waardoor zijn enzymmiddel er minder goed op werkt. Omdat bloed ijzer bevat, verwijst de fabrikant bij oude vlekken naar zijn Vlekkenduivel voor roest en deodorant.
Heet of koud bij een vlekkenmiddel?
HG noemt op zijn pagina over opgedroogd bloed eerst koud water. Voor zijn eigen vlekweg 4 lost HG het product daarna op in heet water, laat het textiel 30 minuten weken en spoelt uit met warm water, volgens het wasvoorschrift. Dat botst met het koudwateradvies van de andere bronnen. Lees bij zo’n middel dus goed het etiket en het wasetiket van je kledingstuk.
Bloedvlek uit matras verwijderen
Een matras past niet in de wasmachine, en veel vocht is daar een probleem. HEMA schrijft over het matras dat te veel water schimmel kan geven, bij een synthetisch matras extra snel. Werk dus met een doek en zo weinig mogelijk vocht. Heeft je matras een afneembare hoes, kijk dan op het label of die in de wasmachine mag.
Koud of warm water: de bronnen verschillen
Hier spreken twee bekende bronnen elkaar tegen. HEMA dept de vlek met koud water en kleurloze shampoo en gebruikt nooit warm of heet water, omdat het bloed dan stolt en dieper in het matras trekt. Beter Bed noemt juist een scheut shampoo in een half glas warm water en poetst de vlek weg met een doekje. Een reden voor warm water geeft Beter Bed niet. Omdat de Consumentenbond, Vanish, HG en HEMA heet water bij bloed allemaal afraden, ligt koud water het meest voor de hand.
Traagschuim, latex en vlekkenmiddelen
Hoeveel vocht een matras verdraagt, verschilt per soort. Een regel voor alle matrassen vonden we niet, dus volg bij traagschuim, latex of een ander materiaal het onderhoudsadvies van de fabrikant. Gebruik je een vlekkenmiddel, breng het dan volgens de Consumentenbond eerst aan op een ongekleurd doekje en dep daarmee de vlek. Laat de plek goed drogen voordat je het bed opmaakt.
Bloed uit bank en bekleding halen
Voor een bank gelden dezelfde basisregels als voor een matras: koud water, weinig vocht en deppen.
Deppen van buiten naar binnen
Neem eerst zoveel mogelijk bloed op met ongekleurd keukenpapier, van de rand naar het midden. Giet een reinigingsmiddel op een pluisvrije doek in plaats van op de bank, en gebruik niet meer vloeistof dan nodig. De Consumentenbond waarschuwt dat een te natte behandeling eerder kringen geeft.
Welke middelen op bekleding?
Ossengalzeep van Dr. Beckmann is volgens de fabrikant ook bedoeld voor bekleding en banken, maar niet voor leer. Met zout is de Consumentenbond voorzichtig. Op een wijnvlek op bank of tapijt blijft volgens de bond altijd een deel achter, en zout houdt vocht vast. Of dat ook voor bloed geldt, zegt de bond niet. Kijk ook naar de reinigingscode op het label van je bank. Die leggen we uit bij de vlekkenverwijderaars voor bank, matras en tapijt.
Leer, fluweel en zijde
Voor een leren bank vonden we geen bron met een aanpak voor bloed, en ossengalzeep, de Vlekkenduivel en Oxi Action-poeder sluiten leer uit. Volg bij leer, fluweel en zijde het advies van de meubelfabrikant. Staat er alleen chemisch reinigen op het label, of twijfel je bij waardevolle stof, laat de vlek dan over aan een textielreiniger.
Kort samengevat: zo verwijder je bloedvlekken
Bloedvlekken verwijderen lukt het vaakst als je snel en koel werkt. Neem het bloed op, spoel met koud water en dep in plaats van te wrijven. Behandel kleding voor met ossengalzeep, zout of een vlekkenmiddel dat bij de stof past, was volgens het etiket en droog pas als de vlek weg is. Wol, zijde, kasjmier en leer verdragen niet elk middel. Bij een matras en bank werk je met een doek en weinig vocht. Over koud of warm water bij een matras verschillen HEMA en Beter Bed, maar de meeste bronnen raden warm water bij bloed af. Test elk middel eerst op een onopvallende plek.
Mag een kledingstuk met een bloedvlek in de droger?
Liever niet zolang de vlek nog zichtbaar is. HEMA schrijft dat de droger en het strijkijzer een bloedvlek nog moeilijker te verwijderen maken. Persil laat je eerst controleren of de vlek helemaal weg is, en HG noemt ook zonlicht als warmte die je beter vermijdt.
Helpt zout tegen een bloedvlek?
Voor kleding noemt HEMA keukenzout. Je strooit een royale hoeveelheid over de vlek, omdat zout het bloed uit de stof trekt, en spoelt daarna uit. Vanish noemt zout met afwasmiddel als huismiddel. Op een bank of tapijt is de Consumentenbond voorzichtiger, omdat zout vocht vasthoudt.
Gaat een bloedvlek eruit die al in de was is geweest?
Dat is lastiger. Dr. Beckmann schrijft dat een bloedvlek die al met heet water of op een hoge temperatuur is behandeld, moeilijk te verwijderen is, omdat het eiwit dan veranderd is. Je kunt het opnieuw proberen met koud inweken en een voorbehandeling, maar de vlek verdwijnt niet altijd meer helemaal.
Wanneer breng je een bloedvlek naar een stomerij of textielreiniger?
HG raadt een professionele reinigingsservice aan als het zelf niet lukt. Kies daar ook voor bij kleding of bekleding met alleen chemisch reinigen op het label, en bij waardevolle wol of zijde. Vertel de reiniger welk middel je al hebt geprobeerd, want volgens de Consumentenbond kunnen eerdere schoonmaakpogingen invloed hebben op de vlek.
